Onze kennisbank

verschillende publicaties en rapportages over de arbeidsmarkt primair onderwijs

Groeit of daalt het aantal leerlingen in het primair onderwijs? In hoeverre ontstaat er de komende jaren een tekort aan leraren in de sector? En hoe tevreden is het personeel in het primair onderwijs met hun werk? Als kenniscentrum houdt het Arbeidsmarktplatform PO het bij.

Op deze pagina vind je alle belangrijke kerngetallen over de arbeidsmarkt in het primair onderwijs, zoals de ontwikkeling van het aantal leerlingen, de werkgelegenheid en prognoses over het aantal onvervulde vacatures. Daarnaast kun je publicaties van het Arbeidsmarktplatform PO raadplegen en een selectie vinden van onderzoeken naar feiten en cijfers in het primair onderwijs zoals van het Ministerie van OCW.

Algemeen – Arbeidsmarkt primair onderwijs

Verkenning Anders organiseren in het po (1)

Schoolbesturen die samen in de regio personeelsterkorten willen aanpakken, hadden in het voorjaar van 2020 de mogelijkheid hiervoor subsidie aan te vragen. De financiering van deze subsidie vindt plaats vanuit de subsidieregeling Regionale Aanpak Personeelstekorten (RAP). In totaal zijn er 42 RAP-aanvragen vanuit het primair onderwijs toegekend. 28 RAP-aanvragen hebben in hun plannen activiteiten opgenomen voor het thema ‘Anders organiseren en innovatieve ideeën’. Dit is één van de actielijnen binnen de landelijke aanpak van het lerarentekort. In deze factsheet staat een overzicht van de aanvragen die binnen het thema Anders organiseren zijn toegekend.

Downloads

Factsheet: de gevolgen van de coronacrisis in beeld (1)

Samenvatting van peilingen onder leraren, HRM’ers, schoolleiders, onderwijsondersteunend personeel en bestuurders in het primair onderwijs van maart tot en met juli 2020.

Downloads

Lerarentekort: trends en achtergronden (1)

Arbeidsmarktplatform PO heeft arbeidsmarktinformatie verzameld over de zes hoofdlijnen van de landelijke aanpak van het lerarentekort. In de analyses vind je kwantitatieve en kwalitatieve gegevens over de zes hoofdlijnen.

Downloads

Regionale arbeidsmarktanalyses primair onderwijs 2020 (1)

Het Arbeidsmarktplatform PO heeft achttien regionale arbeidsmarktanalyses opgesteld. In de analyses vind je cijfermatige ontwikkelingen op de arbeidsmarkt in het primair onderwijs per regio.

Downloads

Arbeidsmarktanalyses (5)

Om als sector goed in te kunnen spelen op ontwikkelingen, is het van belang een helder beeld te hebben van de aard en omvang van de arbeidsmarkt, nu en in de toekomst. Het Arbeidsmarktplatform PO stelt daarom jaarlijks een arbeidsmarktanalyse voor het primair onderwijs op. In de arbeidsmarktanalyse worden de belangrijkste kwantitatieve en kwalitatieve ontwikkelingen op de arbeidsmarkt in het primair onderwijs uiteengezet en toegelicht

Downloads

Onderwijsatlas (3)

De Onderwijsatlas primair onderwijs bestaat uit een breed scala aan geografische kaarten, grafieken en kengetallen. Deze gegevens bieden een samenhangend beeld van recente en toekomstige ontwikkelingen op de arbeidsmarkt in het primair onderwijs. De geografische kaarten brengen bovendien in één oogopslag regionale verschillen in kaart. Een belangrijk gegeven, omdat de arbeidsmarkt in het primair onderwijs een regionale arbeidsmarkt is. De onderwijsatlas verschijnt iedere twee jaar.

Downloads

Thema-analyses Personeels- en Mobiliteitsonderzoek (4)

Het Arbeidsmarktplatform PO heeft vier thema-analyses uit laten voeren op het Personeels- en mobiliteitsonderzoek 2014 (POMO). POMO wordt vanaf 1999 - 2000 periodiek uitgezet door het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. In POMO worden verschillende vragen gesteld over een aantal belangrijke thema’s op het gebied van arbeidszaken, zoals mobiliteit, professionalisering en tevredenheid. In de thema-analyses wordt ingegaan op mobiliteit in het primair onderwijs, tevredenheid en werkbeleving, professionalisering en inzetbaarheid en HRM-beleid.

Downloads

Arbeidsmarktmobiliteit (2)

In opdracht van het Arbeidsmarktplatform PO is onderzocht hoe de arbeidsmobiliteit van leraren zich de afgelopen vijf jaar heeft ontwikkeld en welke factoren daarbij een rol spelen.

Downloads

Verkenning schoolleiders in het primair onderwijs (1)

Wat is bekend over het tekort aan schoolleiders? Hoe staat het met de vraag naar en het aanbod aan schoolleiders? Het Arbeidsmarktplatform PO heeft dat verkend en daarbij is gekeken naar een mogelijk kwantitatief en kwalitatief schoolleiderstekort. Er zijn diverse aanwijzingen zijn voor een krappe arbeidsmarkt.

Downloads

Trendanalyse sociale zekerheid (1)

Door het lerarentekort is iedereen met een pabo-diploma nodig in het primair onderwijs. Wat is het arbeidspotentieel van leerkrachten die nu gebruikmaken van sociale zekerheidsregelingen, zoals de WW of de WIA? En kan de beperking van ziekteverzuim het arbeidsvolume voor de sector vergroten? In deze trendanalyse worden de ontwikkelingen in het gebruik van WW- en WIA-uitkeringen en het ziekteverzuimpercentage bekeken in het licht van het lerarentekort in het primair onderwijs.

Downloads

SWOT analyse van de arbeidsmarkt primair onderwijs (2)

Een grotere instroom op de pabo en betere baankansen voor starters zijn enkele sterke punten van de huidige arbeidsmarkt in het primair onderwijs. Daartegenover staan zwakke punten als het lerarentekort en de vergrijzing. Het Arbeidsmarktplatform PO analyseerde al deze factoren en bracht ze in kaart. Zo worden de kansen en knelpunten duidelijk die belangrijk zijn voor strategisch beleid.

Downloads

Personeelsbeleid

Route naar werken in het primair onderwijs (1)

Het Arbeidsmarktplatform PO heeft een factsheet ontwikkeld met daarin de opleidingsroutes die men kan volgen om aan de slag te gaan in het primair onderwijs als leerkracht of ondersteuner. Het overzicht bevat ook de financieringsmogelijkheden om de opleidingsroutes te bekostigen.

Downloads

Strategisch personeelsbeleid (1)
Verkenning naar motieven voor deeltijdwerk (1)

Door het oplopende lerarentekort is het belangrijk om te weten of deeltijd werkende leraren meer uren willen werken en onder welke voorwaarden. Wij hielden een enquête onder 900 leraren in het primair onderwijs, waarvan een groot deel in deeltijd werkt.

Downloads

Kenniskaart Generatie Z (1)

De zoektocht naar nieuwe leraren houdt veel schoolleiders bezig. Maar wie zijn die nieuwe leraren? Wat zoeken zij in een baan, wat vinden zij belangrijk? En hoe kunt u goed met ze samenwerken als collega’s? De generatie jongeren die zich nu voorbereidt op hun intrede op de arbeidsmarkt, wordt wel aangeduid als generatie Z. In een nieuwe kenniskaart van het Arbeidsmarktplatform PO leest u alles over deze generatie, uw toekomstige collega’s of medewerkers.

Downloads

Werven in Vlaanderen (1)

Hoe vind je leraren in Vlaanderen? Kunnen Vlaamse leraren met hun diploma aan de slag in Nederland? Wat maakt het Nederlands basisonderwijs aantrekkelijk voor Vlaamse leraren? Deze vragen worden behandeld in de handreiking Werven in Vlaanderen die het Arbeidsmarktplatform PO heeft geschreven voor schoolbesturen. Steeds meer scholen in grensregio’s werven over de grens om hun vacatures te kunnen vervullen. De handreiking geeft praktische informatie om Vlaamse leraren te werven die in Vlaanderen blijven wonen en op een Nederlandse school willen werken. Naast praktische stappen wordt een korte toelichting gegeven van het Vlaamse onderwijssysteem en de arbeidsmarktontwikkelingen in Nederland en Vlaanderen.

Downloads

Lerarentekort (subsidie RAL) (1)

In de factsheet zijn de eerste 18 aanvragen voor de subsidie regionale aanpak lerarentekort in kaart gebracht. Bij de grote meerderheid van deze aanvragen zijn de samenwerkende besturen alleen schoolbesturen uit het po. Maar er zijn ook subsidies toegekend waarvoor po- en mbo-besturen samen een aanvraag deden. Of een combinatie van besturen uit het po, vo en mbo.

Downloads

Banenafspraak (1)

Het primair onderwijs staat voor de uitdaging om extra banen te creëren voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Van de sector wordt verwacht dat zij jaarlijks 402 extra banen creëren. Maar wat kun je als schoolbestuur doen om deze banen te creëren? Welke stappen zet je? Hoe kunnen Sociale Werkbedrijven (SW) scholen ondersteunen? En wat kunnen de voordelen zijn? Deze handreiking geeft informatie aan schoolbesturen en SW-bedrijven over hoe zij dat samen kunnen oppakken.

Downloads

Loopbaanontwikkeling

Leren en ontwikkelen (2)

Om meer zicht te krijgen op de professionele ontwikkeling van het personeel in het primair onderwijs, hebben we in kaart laten brengen hoe het staat met de professionele ontwikkeling van het personeel.

Downloads

Verkenning Wendbaar zijn en blijven (2)

Personeel in het primair onderwijs is overwegend positief over de leercultuur op hun school en iets minder positief over de inzetbaarheidscultuur. De leidinggevende blijkt hierbij een belangrijke rol te spelen: naarmate personeel positiever oordeelt over de leidinggevende, oordeelt het ook positiever over de ervaren leer- en inzetbaarheidscultuur op school.

Downloads

Professionele leercultuur (2)

Om optimaal ruimte te bieden aan de professionele ontwikkeling en inzetbaarheid van het personeel is op scholen een cultuur nodig waarin leren, ontwikkelen en kennisdeling centraal staan: een professionele leercultuur. Wat is ervoor nodig een professionele leercultuur te creëren en daarvoor beleid te ontwikkelen?

Downloads

Gedifferentieerd loopbaanbeleid (2)

In de verkenning ‘Op weg naar gedifferentieerd loopbaanbeleid’ heeft het Arbeidsmarktplatform PO samen met het Vervangingsfonds in kaart gebracht wat de belangrijkste knelpunten zijn voor duurzame ontwikkeling per doelgroep (functie, leeftijd, aanstellingsomvang en type contract) zijn.

Downloads

Werkbeleving

Tevreden werken in het primair onderwijs? (1)

Onderzoek naar tevredenheid, werkdruk en mobiliteit in het primair onderwijs

Downloads

Whitepaper ‘Samenwerken aan Werkdruk’ (1)

De werkbeleving heeft invloed op hoe bevlogen en gemotiveerd leraren hun werk kunnen doen. Wanneer er sprake is van werkdruk, wil je dit het liefst samen als team aanpakken. Dit vraagt om een aanpak die het gesprek stimuleert en handvatten biedt om concrete afspraken te maken om werkdruk te verhelpen. Een voorbeeld hiervan is de participatieve aanpak waarmee je als schoolleider en team in vijf stappen werkdruk aanpakt. De whitepaper ‘Samenwerken aan Werkdruk’ legt de vijf stappen uit.

Downloads

Innovatie

Inspiratieboek PO (1)

Leren van en met elkaar: dat is het doel van het Inspiratieboek PO. In deze publicatie vind je inspirerende praktijkverhalen. Bekijk ook de tips en adviezen voor het verder verbeteren van de onderwijskwaliteit en het beroepsimago. Een publicatie speciaal voor scholen en schoolbesturen die zich graag laten inspireren.

Downloads

Anders organiseren (1)

Naast de vergaande ontwikkelingen op ICT-gebied innoveren schoolorganisaties ook op andere gebieden: sommige scholen combineren onderwijs en kinderopvang, anderen incorporeren het vervolgonderwijs, sommigen flexibiliseren hun openingstijden en vakanties. Deze ontwikkelingen roepen vragen op over de rol, taken, kennis en kunde van de mensen die werken in deze moderne schoolorganisaties. Welke rollen zijn er in de moderne schoolorganisatie? Wie heeft welke kennis nodig? En welke rol speelt de schoolleider/directeur bij deze innovaties? Het Arbeidsmarktplatform PO zocht het uit in de publicatie ‘Anders leren, anders werken’.

Downloads

Het magazine ‘Innovaties in het PO’ (1)

Het magazine biedt een overzicht van de opgehaalde kennis en ervaringen binnen het project ‘regionale innovatieve pilots lerarentekort’. De deelnemers hebben elk hun knelpunten aangepakt op een manier die aansluit bij wat zij nodig hebben. Lees over de ervaringen van de deelnemers aan de pilots en laat je inspireren door hun aanpak!

Downloads

Het Scenariomodel PO: goed voorbereid op de toekomst

Met het Scenariomodel PO kun je direct rapportages op bestuurs-, school- en vestigingsniveau inzien en downloaden

Bekijk het Scenariomodel PO